اعتکاف

تاریخ:1396/1/14

نسخه چاپی

" رهنمود هایی در باب اعتکاف "

رهنمود هایی در باب اعتکاف

الف )ضرورت اعتکاف

وما خلقت الجن والانس الا لیعبدون

پیامبراکرم ص: رجب ماه بزرگ خداست که ماهی دراحترام وفضیلت به آن نمی رسد کسی که یک روز ازآن را روزه بگیرد مستحق خشنودی بزرگ خدا میشود ودری از درهای دوزخ براو بسته می شود

امام کاظم کسی که یک روز از رجب را روزه بگیرد بهشت براو واجب میشود

پیامبر رجب ماه استغفار امت من است پس در این ماه زیاد طلب مغفرت  کنید که خداوند آمرزنده ومهربان است ورجب را اصب گویند زیرا رحمت خئاوند برامت من بسیار ریخه می شود پس بسیار بگویید استغفرالله واتوب الیه

شب زنده داری در شب نیمه رجب بسیار تاکید شده

اگر درزندگی مان را خود را برای عبادت فارغ کنیم مشکلات زندگی مان حل میشود نه بیشتر =تفرغ لعبادتی الكافي (ط - الإسلامية) / ج‏2 / 83 / باب العبادة ..... ص : 83

1- عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: فِي التَّوْرَاةِ مَكْتُوبٌ يَا ابْنَ آدَمَ تَفَرَّغْ‏ لِعِبَادَتِي‏ أَمْلَأْ قَلْبَكَ غِنًى وَ لَا أَكِلْكَ إِلَى طَلَبِكَ وَ عَلَيَّ أَنْ أَسُدَّ فَاقَتَكَ وَ أَمْلَأَ قَلْبَكَ خَوْفاً مِنِّي وَ إِنْ لَا تَفَرَّغْ‏ لِعِبَادَتِي‏ أَمْلَأْ قَلْبَكَ شُغُلًا بِالدُّنْيَا ثُمَّ لَا أَسُدَّ فَاقَتَكَ وَ أَكِلْكَ إِلَى طَلَبِكَ.

1-     ارزش اعتکاف :

الف,) امام سجاد (علیه السلام) مي‌فرمايد: «من اعتكف عشرا في رمضان كان كحجتين و عمرتين» هركس در ماه رمضان ده روز معتكف شود ارزش آن معادل دو حج و عمره مي‌باشد

ب ) از پیامبر صلی الله علیه و آله روایت شده: «مَنْ اِعْتَکَفَ إیماناً و إحْتِسابَاً غُفِرَ لَهُ ما تَقَدَّمَ مِن ذَنْبِهِ»؛یعنی کسی که از روی ایمان به اعتکاف بپردازد خداوند متعال همه گناهان گذشته اورا می آمرزد

ج ) ونیز فرموده اند : مَنْ إعْتَکَفَ یَوْمَاً إبْتِغاءَ وَجْهِ الله جَعَلَ اللهُ بَیْنَهُ وَ بَیْنَ ألْنّارِ ثَلاثَ خَنادِقَ کُلُّ خَندَقِِ أبْعَد مِمّا بَیْنَ الْخافَقَیْنِ؛کسی که یک روز را به قصد تقرب به خداوند معتکف شود، خدا بین او و آتش دوزخ سه خندق قرار می‌دهد که اندازۀ هر کدام، از فاصلۀ بین خاور و باختر بیشتر است

د ) بخش عمده‌ای از روایاتِ مربوط به فضیلت اعتکاف، به صورت مستقیم فضیلتی را برای آن بیان نکرده‌اند، بلکه اجر برخی اعمال، مانند برآورده کردن حاجت برادر دینی را معادل یک یا چند اعتکاف قرار داده و یا ثواب آن عمل را برتر از اعتکاف شمرده‌ و به این وسیله مردم را به انجام این اعمال تشویق کرده‌اند. از این دسته روایات، اهمیت و فضیلت فراوان اعتکاف روشن می‌‌شود و اگر چنین نبود معصومان علیهم السلام از آن برای ایجاد انگیزه در انجام دیگر عبادات استفاده نمی‌کردند. در ادامه به چند نمونه از این روایات اشاره می‌شود

.امام صادق علیه السلام می‌فرماید:
کسی که در رفع حاجت برادر مؤمن خویش اقدام و تلاش کند و خداوند به دست او حاجت آن مؤمن را برآورده سازد، برای وی حج و عمره و دو ماه اعتکاف در مسجد‌الحرام و روزه آن را می‌نویسد و اگر او تلاش کند اما خداوند به دست  اوحاجت  آن مؤمن را برآورده نکند، برای وی حج و عمره‌ای می‌نویسد.
از این نمونه، روایت متعددی در کتب شیعه و سنّی وجود دارد که نشان‌دهندۀ توجه معصومان علیهم السلام به امر یاری‌رساندن مؤمنان به یکدیگر است؛ توجهی که با شاخص ثواب اعتکاف بیان می‌گردد

.

ه )انَ رَسُولُ‌اللهِ إِذَا کَانَ الْعَشْرُ الْأَوَاخِرُ اعْتَکَفَ فِی الْمَسْجِدِ وَ ضُرِبَتْ لَهُ قُبَّةٌ مِنْ شَعْرٍ وَ شَمَّرَ الْمِئْزَرَ وَ طَوَى فِرَاشَهُ؛زمانی که دهۀ آخر ماه مبارک رمضان می‌شد، پیامبراکرم صلی الله علیه و آله در مسجد معتکف می‌شدند و خیمه‌ای از جنس مو برای ایشان برپا می‌کردند و حضرت دامن به کمر می‌بست و بسترشان را جمع می‌کردند.

 

و )در سال دوم هجرت، رسول‌خدا صلی الله علیه و آله به دلیل حضور در غزوۀ بدر، موفق به انجام اعتکاف در ماه رمضان نشدند. ایشان در سال بعد (سال سوم) قضای اعتکاف سال گذشته را به‌جا آورده و دهۀ دوم و سوم ماه مبارک (یعنی ۲۰ روز) را در مسجد معتکف شدند. انجام قضای اعتکاف سال گذشته، با توجه به این‌که این عمل به خودی خود مستحب است، اهمیت و جایگاه این عبادت را در نظر پیغمبراکرم صلی الله علیه و آله نشان می‌دهد.

 

پیشنهادهایی در باب اعتکاف :

هدف: اولا رسانیدن معتکفین به یک حالت طهارت دائمی است نه سه روزه  ثانیا رساندن آنان به جایی که احساس مسئولیت  ودغدغه زیاد برای یاری دین واهل بیت داشته باشند  که این دغدغه واحساس مسئولیت، سدی استوار درمقابل توطئه های دشمنان خواهد  شد .(به سان مدافعین حرم )

راهکارها:

1-     برنامه های این سه روزحتی الامکان باید به صورت کارگاهی برگزار گردد تا یک سری مهارتها دروجود معتکفین نهادینه شود تا در طول سال از آن بهره برداری گردد .

2-     اولین مرحله، اصلاح گذشته به صورت

الف )آموزشِ محاسبه نفس است که گناهان یک ساله را بررسی کرده در فرم هایی که مسجد به آنان می دهد در طی سه گروه ثبت می کنند الف ) محاسبه در  رابطه با خداوند  ب) محاسبه  درمقابل ولی خدا ج) محاسبه در مقابل مردم .

دفترچه ای شامل 360برگ که هر برگ  حاوی اعمال آن روز است توزیع شده که گناهان هرروزدر آن ثبت واز آنان استغفار وستون اعمال خیرکه نوشته شده ضمن شکر گذاری توفیق بیشتر درخواست می گردد ویا یک اپلیکیشن موبایلی که قابل نصب درموبایلها باشد البته با یک قفل که کسی به آن دسترسی پیدا نکند .

ب ) استغفار : برنامه بسیار مهمی است ولذا باید تدارک کامل برای ایجاد انقلاب حال برای توبه نصوح فراهم کرد . شامل :1--مناجات دسته جمعی درنیمه شب نزدیک سحر که از گناهان استغفار  وبرای اعمال خیر طلب زیادت می گردد.2- نمازشب (همراه پخش  جزوه ای در فضیلت نماز شب ونحوه اجرا آن وگذاشتن وقت مستقلی برای آن بعد از مناجات)

دومین مرحله حرکت صحیح در آینده است . بنا به فرمایش پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله راه تضمینی نجات از گمراهی، تمسک به ثقلین است لذا توصیه به تشکیل دو کارگاه می نماییم

الف) کارگاه تمسک به قران، ابتدا ضرورت ِ پناهنده شدن به قران وتدبر در آن به عنوان مقدمه عمل به قران  باید اثبات گردد. (پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله درخطابه غدیر :تدبر درقران کنید وباطن وتفسیر آن را جز اهل بیت بیان نمی کنند وهریک از دیگری خبر می دهدهیچ آیه مدح ورضایتی نیست مگر درباره علی) سپس گروه بندی معتکفین برای تشکیل حلقات تدبر در قرآن انجام می شود. به این ترتیب که   یک سوره  را مشخص وهرروز یک سوم آن را خوانده وراجع به آن گفتگو کرده وسپس یک استاد برداشت ها را جمع بندی وتصحیح  می نماید . در مراجعه به قران ، رویکرد ثقلینی الزامی است یعنی توسل به امام زمان علیه السلام برای کسب توفیقِ قرائت ، فهم وعمل به آیات .ضمنا برای تضمین بیشتر توجه حضرت به ما در استفاده از قران ثواب آن را به حضرت هدیه می کنیم.

   ب ) کارگاه  تمسک به اهل بیت  علیهم السلام که به عنوان جزء مکمل کارگاه قران است. چون راه نجات از شر شیطان، تمسک به قران واهل بیت است، بهترین راه استفاده از حمایت امام معصوم علیه السلام درمقابل شیطان ارتباط فعال با ایشان، به صورت خدمت کردن ویاری رسانی به ایشان است که متقابلا به حکم هل جزاء الاحسان الا الاحسان وکرم وآقایی این اهل بیت علیهم السلام، وارد قلعه محکم ولایت شده واز تمامی تیر های شیطان  در امان بمانند  که امام رضا ع فرمودند ولایه علی ابن ابیطالب حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی

یاری به اهل بیت سه عرصه دارد : یاری با قلب ، یاری با دست ویاری با زبان

سخنرانان محترم ضمنِ توضیحِ محاسبه نفس و استغفار ونماز شب وتمسک به قران واهل بیت  ضرورت ومصادیق هرکدام از راه های یاری اهل بیت را توضیح داده از همان جا تمرینِ بر نصرت  شروع وبعد از اعتکاف ادامه می یابد. ؛ جوانانی که به دلیل علاقه فطری به توحید وامامت به اعتکاف آمده اند پس از ارتباط قلبی وعملی برقرار کردن با اهل بیت علیهم السلام وخدمت به آن بزرگواران ، آنچنان پخته وساخته می شوند که مشکلات متعدد کشور با حضور آنان برطرف خواهد شد . سازمان محترم تبلیغات اسلامی به عنوان مدیر این طرح ومسجد به عنوان بازوی اجرایی آن ، طرح را پیگیری نموده با ایجاد "تشکیلات یاوران اهل بیت " درون سازمان تبلیغات باعث تحکیم وادامه این روحیه وریشه دار شدن آن در عمق جوانان میشود .

مناسبت ها  :

 1-درروز اول به مناسبت همزمانی  تولد امیر المومنین علیه السلام وشروع اعتکاف ؛(ونیز تولد ایشان درخانه خدا ) رابطه تنگاتنگ توحید وامامت توضیح داده شده ، اهل بیت به عنوان تنها کشتی نجات معرفی می شوند که تنها راه خود سازی وجدایی از گناهان، تمسک به آنان واستفاده از نور وجودی آنان است (در کنار قران وبه عنوان معلم قران) .

برای معرفی اهمیت ولایت ونقش آن درسعادت انسان ، بهترین سخن، فرمایش پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله  در خطابه غدیر است که جایگاه ولایت را توضیح فرموده اند .لذا توصیه میگردد کتاب خطابه غدیر در بسته فرهنگی معتکفین گذاشته وهنگام ثبت نام به آنان تقدیم  بشود و مسابقه ای در روز اول اعتکاف از آن به عمل آید وجوائزی به عنوان عیدی تولد امیرالمومنین به برندگان اهدا گردد.منجمله کارت پستالی حاوی پیمان با امیرالمومنین (که در پایین توضیح خواهیم داد) در بسته فرهنگی معتکفین گذاشته شود که  برای دوام بخشیدن روحیات به دست آمده در اعتکاف بسیارموثراست .

2-در روز دوم با محمل روز پدر، حقوق پدر به خصوص پدران معنوی که اهل بیت علیهم السلام باشند، ذکر شود. همان طور که برای پدر جسمانی خود هدیه تهیه می کنیم برای پدر معنویمان یعنی امام زمان  علیه السلام هم باید هدیه ای تهیه کنیم . برای تشکر ازآنکسی که این اعتکاف  وهمه نعمت های مادی ومعنوی دیگر را برای ما رقم زدند، باید کاری بکنیم .

بهترین تشکر وهدیه یاری رسانی به ایشان است :

الف ) یاری با قلب :

1-     افزایش معرفت ،با خواندن خطابه غدیر، به جایگاه امامت آشنایی پیدا کرده وبا توضیح  آن توسط سخنران به خصوص بخشی که راجع به امام زمان است نقش حضرت در حفظ وارتقاء انسانها روشن می شود

2-     افزایش محبت اهل بیت  که ضرورت آن توسط سخنران محترم توضیح داده می شود .برای تشدید محبت ورابطه عاطفی با امام زمان ع، باید  الطاف بیشمار ایشان را به  توضیح داد .ومداح های دلسوخته را دعوت کرد که به خصوص رابطه عاطفی عمیقی با ایشان برقرار کنند .

3-     انتظار حضرت.

4-      نیابت : کل اعمال اعتکاف را به نیابت امام زمان علیه السلام انجام دهیم 

5-     تجدید عهد با امام زمان علیه السلام جهت یاری با دست وزبان حین وبعداز اعتکاف خواندن دعای عهد بعد از نماز صبح دراین سه روز برای ایجاد این حالت موثر است

 

ب) یاری با زبان:

 1- دعای برفرج امام زمان علیه السلام که یکی ازبزرگترین مصادیق یاری با زبان است که به عنوان یکی از وظائف اصلی معتکفین باید تفهیم ونهادینه شود. بدین منظور فوائد دعای برفرج (منجمله تاثیر زیادی که درارتقاء معنوی فرد دارد )درسخنرانی ها گفته شود .در مناجات های شبانه وتوسل ها، فرج حضرتشان به عنوان اولین حاجت، درخواست  شود .

2-ختم قران توسط کل معتکفین به نیت فرج امام زمان علیه السلام. (چون هر ختم قرانی یک دعای مستجاب دارد )برحسب تعداد معتکفین قران کریم جزءبه جزء تقسیم وتحویل گردد.

3-خواندن دعا وآیات اعمال ام داوود به قصد آزادی زندانی غیبت مولای غریبمان امام زمان علیه السلام . همان طور که به دستور امام صادق علیه السلام ام داوود برای رهایی فرزندش از حبس ،این اعمال را انجام داد.

4-ذکر صلوات برای فرج امام زمان علیه السلام  که باعث دفع شیطان از معتکف می شود .

ثُمَّ قَالَ: وَ الصَّابِرِينَ فِي الْبَأْساءِ يَعْنِي فِي مُحَارَبَةِ الْأَعْدَاءِ، وَ لَا عَدُوَّ يُحَارِبُهُ أَعْدَى مِنْ إِبْلِيسَ وَ مَرَدَتِهِ، يَهْتِفُ‏ بِهِ، وَ يَدْفَعُهُ وَ إِيَّاهُمْ- بِالصَّلَاةِ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّيِّبِينَ ع التفسير المنسوب إلى الإمام الحسن العسكري عليه السلام / 594 / [سورة البقرة(2): آية 177] ..... ص : 589

ج) یاری با دست : با الگو برداری از حضرت زینب در یاری امام علیه السلام (وفات حضرت زینب )

1-کمک در برگزاری مجالس فوق برپاکردن مجلس پیمان با امیرالمومنین ازطریق خطابه غدیر ، این برنامه بسیار مهمی است که پس از توضیح ضرورت یاری عملی اهل بیت ،آن پیمانی که پیامبر اکرم از مردم در صحرای جحفه گرفتند مبنی بر یاری امیرالمومنین وابلاغ پیام حضرت رسول صلی الله علیه وآله به دیگران؛ متن پیمان نامه (که در پایین آمده ) خوانده شده مردم تکرار می کنند و تجدید بیعت زبانی با امیرالمومنین می نمایند . این تجدید عهد درعملی کردن بند دو و استمرار آن در طول سال بسیار موثر است .

ونیز  برپاکردن مجالس دعای برفرج؛ ، انجام حاجت معتکفین ، برپاکردن حلقات تدبر درقرآن  ؛

2-تشکیل گروه هایی جهت بزرگداشت مناسبتها مانند (تدارک جشن نیمه شعبان به عنوان اولین اقدام عملی بعداز اعتکاف )

3-گزارش دادن  اقدامات فوق به سازمان تبلیغات  اسلامی جهت سازماندهی ورهبری فکری وتشکیل سازمان مبلغین پاره وقت (یاوران اهل بیت علیهم السلام) ازمعتکفینی که با امیرالمومنین از طریق پیمان نامه خطابه غدیر تجدید عهد کرده اند

4-ترک گناهان

 

تفصیل مطالب : روز اول :

تولد امیرالمومنین در اولین روز اعتکاف =من اراد الله بدء بکم

امیر المومنین ع :شهر رمضان شهرالله وشعبان شهر رسول الله ورجب شهری (المقنعه 374)

تولد درخانه خدا وسد الابواب واعلام برائت از مشرکین توسط امیرالمومنین وشکستن بتهای کعبه توسط ایشان همه یک پیام دارند : راه توحید ورسیدن به خدا ففط در خانه علی ع است وبقیه راهها مسدود است .

بهتری چیزی که اهمیت ولایت را نشان می دهد خطابه غدیر است : (رنگ آبی بخش های از خطابه غدیر است )

ذکر واقعه غدیر

وان لم تفعل فما بلغت رسالته

الیوم اکملت لکم دینکم ...

انما ولیکم الله و... الله ولی الذین امنوا یخرجهم من الظلمات الی النور

پس تنها کسی که بعداز پیامبر می تواند اخراج من الظلمات کند علی است

پس راه تزکیه در اعتکاف توسل به دامن علی واولادشان است

کل شی احصیناه فی امام مبین =دین فقط دست علی است

مخالف علی ملعون مغضوب وجهنمی است

مبادا روز قیامت بگوییم یا حسرتا علی ما فرطت فی جنب الله

یاری نکردن اهل بیت ازمصادیق تفریط فی جنب الله است

اللهم انصر من نصره : ان ینصرکم الله فلا غالب لکم –اگر علی را یاری کنید خداوند شما را با دعای مستجاب پیامبر ص یاری می کند لذا نه شیطان ونه دشمنان خارجی برشما نمی توانند غلبه کنند لذا تزکیه وتعالی درنصرت امیرع است

واخذل من خذله  رها کردن اهل بیت توسط ما  باعث رها شدن ما توسط خداوند می شود وان یخدلکم فمن ذاالذی ینصرکم من بعده اگر خداوند ما را رها کند هیچ کس نمی توان مارا پیروز گرداند =شکست درتمام مشکلات مادی ومعنوی

توضیح راه های  یاری با استمداد از خطابه غدیر :

اول یاری با قلب :1- بیعت با قلب =شناخت امیر المومنین واولادشان به عنوان امام

بدانید که دوستان ایشان کسانی‌اند که ایمان آورده‌اند و به شک نیفتاده‌اند.

2- شناخت فضائل ایشان (مطالعه ویادگیری خطابه غدیربه عنوان منبع شناخت=شناخت ایشان به عنوان منبع نورانیت ولانور الا عنده

3-شناخت دستورات آنان ، هر حلالی که شما را بدان راهنمایی کردم و هر حرامی که شما را از آن نهی نمودم، هرگز از آن‌ها برنگشته‌ام و تغییر نداده‌ام. این مطلب را به یاد داشته باشید و آن‌ را حفظ کنید

 4-شناخت دشمنان علی علیه السلام  وعاقبت آنان  برمبنای خطابه

5-محبت اهل بیت علیه السلام : قل لا اسئلکم علیه اجرا الا الموده فی القربی

 

 6 –بغض به  دشمنان اهل بیت لا تَجِدُ قَوْماً يُؤمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ يُوادُّونَ مَنْ حادَّ اللَّهَ وَ رَسُولَه 

 7-خوف از خداوند : بدانید که دوستان ایشان (اهل بیت) کسانی هستند که در پنهانی از پروردگارشان می‌ترسند   یخشون ربهم بالغیب

 

دوم یاری بازبان :

1-تبلیغ زبانی ولایت اهل بیت فلیبلغ الحاضر الغائب والوالد الولد الی یوم القیامه راجع به هیج مسئله دیگری این تعبیر نیامده است .

بالاترین امر به معروف آن است که سخن مرا بفهمید و آن را به کسانی که حاضر نیستند برسانید و او را از طرف من به قبولش امر کنید

2-بیعت با زبان پس همگی چنین بگوئید:

«ما شنیدیم و اطاعت می‌کنیم و راضی هستیم و سر تسلیم فرود می‌آوریم دربارۀ آنچه از جانب پروردگار ما و خودت به ما رساندی دربارۀ امر امامتِ اماممان علی امیر‌المؤمنین و امامانی که از صلب او به دنیا می‌آیند. بر این مطلب با قلبهایمان و با جانمان و با زبانمان و با دستانمان با تو بیعت می‌کنیم. بر این عقیده زنده‌ایم و با آن می‌میریم و (روز قیامت) با آن محشور می‌شویم، تغییر نخواهیم داد و تبدیل نمی‌کنیم و شک نمی‌کنیم و انکار نمی‌نمائیم و تردید به دل راه نمی‌دهیم و از این قول برنمی‌گردیم و پیمان را نمی‌شکنیم.

تو ما را به موعظۀ الهی نصیحت نمودی دربارۀ علی امیر‌المؤمنین و امامانی که گفتی بعد از او از نسل تو و فرزندان اویند، یعنی حسن و حسین و آنان که خداوند بعد از آن دو منصوب نموده است.

پس برای آنان عهد و پیمان از ما گرفته شد، از قلبهایمان و جانهایمان و زبانهایمان و ضمائرمان و دستهایمان. هر کس توانست با دست بیعت می‌نماید و گرنه با زبانش اقرار می‌کند. هرگز در پی تغییر این عهد نیستیم و خداوند (در این باره) از نفس‌هایمان دگرگونی نبیند.

 

ما این مطالب را از قول تو به نزدیک و دور از فرزندانمان و فامیلمان می‌رسانیم، و خدا را بر آن شاهد می‌گیریم. خداوند در شاهد بودن کفایت می‌کند و تو نیز بر این اقرار ما شاهد هستی

3-زیارت : به علی به عنوان «امیر‌المؤمنین» سلام کنید

4-شکر برهدایت به ولایت : بگوئید: «حمد و سپاس خدای را که ما را به این هدایت کرد، و اگر خداوند هدایت نمی‌کرد ما هدایت نمی‌شدیم

 

سوم یاری با دست :

1-اطاعت ازاوامر ونواهی اهل بیت :امر او را گوش دهید تا سلامت بمانید، و او را اطاعت کنید تا هدایت شوید و نهی او را قبول کنید تا در راه درست باشید

شروع تصمیم به اطاعت درماه رجب = ملک داعی از جانب خداوند  : انا مطیع من اطاعنی

ماه رجب =ماه حرام ثواب ها مضاعف وگناهان هم جزای مضاعف

صفات محبین اهل بیت : وَ لَمْ يَلْبِسُوا إيمانَهُمْ بِظُلْمٍ

2-نوشتن مقاله وشعر

3- خرج مال در راه اهل بیت

4-برپایی مجالس ذکر اهل بیت

روز دوم اعتکاف روز پدر

انا وعلی ابوا هذه الامه

تفسير فرات الكوفي ؛ ص392

عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ قَالَ: قُلْتُ لِفَاطِمَةَ بِنْتِ الْحُسَيْنِ أَخْبِرِينِي جُعِلْتُ فِدَاكِ بِحَدِيثٍ أُحَدِّثُ وَ أَحْتَجُّ بِهِ عَلَى النَّاسِ قَالَتْ نَعَمْ أَخْبَرَنِي أَبِي أَنَّ النَّبِيَّ ص كَانَ نَازِلًا بِالْمَدِينَةِ وَ أَنَّ مَنْ أَتَاهُ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ مَرِسُوا أَنْ يَفْرِضُوا لِرَسُولِ اللَّهِ ص فَرِيضَةً يَسْتَعِينُ بِهَا عَلَى مَنْ أَتَاهُ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ ص وَ قَالُوا قَدْ رَأَيْنَا مَا يَنُوبُكَ مِنَ النَّوَائِبِ وَ إِنَّا أَتَيْنَاكَ لِتَفْرِضَ [لِنَفْرِضَ‏] مِنْ أَمْوَالِنَافَرِيضَةً تَسْتَعِينُ بِهَا عَلَى مَنْ أَتَاكَ قَالَ فَأَطْرَقَ النَّبِيُّ ص طَوِيلًا ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ [وَ قَالَ‏] إِنِّي لَمْ أُومَرْ [عَلَى‏] أَنْ آخُذَ مِنْكُمْ عَلَى مَا جِئْتُمْ بِهِ شَيْئاً انْطَلِقُوا إِنِّي [فَإِنِّي‏] لَمْ أُومَرْ بِشَيْ‏ءٍ وَ إِنْ أُمِرْتُ بِهِ أَعْلَمْتُكُمْ قَالَ فَنَزَلَ جَبْرَئِيلُ ع فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ رَبَّكَ قَدْ سَمِعَ مَقَالَةَ قَوْمِكَ وَ مَا عَرَضُوا عَلَيْكَ وَ قَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ فَرِيضَةً قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‏ [قَالَ‏] فَخَرَجُوا وَ هُمْ يَقُولُونَ مَا أَرَادَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِلَّا أَنْ تَذِلَّ [يذل‏] لَهُ الْأَشْيَاءُ وَ تَخْضَعَ [يخضع‏] لَهُ الرِّقَابُ مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَ الْأَرْضُ لِبَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ قَالَ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ ص [النَّبِيُ‏] إِلَى عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ع أَنِ اصْعَدِ الْمِنْبَرَ وَ ادْعُ النَّاسَ إِلَيْكَ ثُمَّ قُلْ [يَا] أَيُّهَا النَّاسُ مَنِ انْتَقَصَ أَجِيراً أَجْرَهُ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ النَّارَ [وَ مَنِ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ مَوَالِيهِ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ] وَ مَنِ انْتَفَى مِنْ وَالِدَيْهِ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ قَالَ فَقَامَ رَجُلٌ وَ قَالَ يَا أَبَا الْحَسَنِ مَا لَهُنَّ مِنْ تَأْوِيلٍ فَقَالَ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ أَعْلَمُ ثُمَّ أَتَى [فَأَتَى‏] رَسُولَ اللَّهِ ص فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ [رَسُولُ اللَّهِ‏] وَيْلٌ لِقُرَيْشٍ مِنْ تَأْوِيلِهِنَّ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ يَا عَلِيُّ انْطَلِقْ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي أَنَا الْأَجِيرُ الَّذِي أَثْبَتَ اللَّهُ مَوَدَّتَهُ مِنَ السَّمَاءِ ثُمَّ أَنَا وَ أَنْتَ‏َوْلَى الْمُؤْمِنِينَ وَ أَنَا وَ أَنْتَ أَبَوَا الْمُؤْمِنِين‏ (کتاب  العين    ج‏8    375  ِانْتِفَاءُ من الولد: أن يتبرأ منه‏--فرهنگ ابجدى    متن    34   الى غير ابيه: خود را به غير پدرش نسبت داد)

 

امام رضا ع الامام الانیس الرفیق والوالد الشفیق

في التّفسير المنسوب إلى الإمام- عليه السّلام:  قال رسول اللّه- صلّى اللّه عليه و آله: أفضل والديكم و أحقّهما ببرّكم «»، محمّد و على.

و قال عليّ بن أبي طالب- عليه السّلام: «» سمعت رسول اللّه- صلّى اللّه عليه و آله- يقول: أنا و عليّ، أبوا هذه الأمّة. و لحقّنا عليهم، أعظم من حقّ أبوي ولادتهم. فإنّا ننقذهم إن أطاعونا من النّار، إلى دار القرار. و نلحقهم من العبوديّة، بخيار «» الأحرار.

__________________________________________________

قال رسول اللّه- صلّى اللّه عليه و آله:  من رعى حقّ قرابات أبويه، أعطي في الجنّة ألف ألف درجة.

ثمّ فسّر الدّرجات. ثمّ قال: و من رعى حقّ قرابة «» محمّد و عليّ، أوتي من فضائل الدّرجات و زيادة المثوبات، على قدر زيادة «» فضل محمّد و عليّ، على أبوي نسبه. «»

 

 أنّ «» أشدّ من يتم هذا اليتيم، يتم يتيم غاب عن إمامه «». لا يقدر على الوصول إليه. و لا يدري كيف حكمه فيما يبتلى به، من شرائع دينه. ألا فمن كان من شيعتنا، عالما بعلومنا، و هذا الجاهل بشريعتنا المنقطع عن مشاهدتنا، يتيم في حجره، ألا فمن هداه و أرشده و علّمه شريعتنا، كان معنا في الرّفيق الأعلى.

مكارم الأخلاق ؛ ص421

ِ وَ أَمَّا حَقُّ أَبِيكَ فَأَنْ تَعْلَمَ أَنَّهُ أَصْلُكَ وَ أَنَّهُ لَوْلَاهُ لَمْ تَكُنْ فَمَهْمَا رَأَيْتَ فِي نَفْسِكَ مَا يُعْجِبُكَ فَاعْلَمْ أَنَّ أَبَاكَ أَصْلُ النِّعْمَةِ عَلَيْكَ فِيهِ فَاحْمَدِ اللَّهَ وَ اشْكُرْهُ عَلَى قَدْرِ ذَلِكَ وَ لا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ‏

وجوه اشتراک امام وپدر مهربان یک :1- دادن  خواسته های بچه حتی فاسد وبی دین : یاقوت دهان

2-دعای پدر درحق فرزند مستجاب است دعای پدر ی در بنی اسرائیل برای فرزند ش

3-فراموش نکردن هیچ یک از فرزندان  :  انا غیر مهملین لمراعاتکم ولاناسین لذکرکم ... نجات جنین درشکم مادر=

4-به فکر آینده ما بودن ولوبه قیمت برآورده نشدن حاجات فوری  ما

5-ناراحت شدن از مراجعه ما به دیگران  الیس الله بکاف عبده

6-خوشحال شدن بابا از رجوع بچه به او و درخواست از بچه از او

7-ناراحتی ازبیماری بچه حضرت امیر ع به زمیله :انا مرضنا لمرضکم حزنا لحزنکم ...

8- ناراحتی از گمراهی بچه

وظائف ما نسبت به پدر مهربان :

1-     درخواست همه حاجات مادی :همانطور که با بابایمان صحبت می کنیم با ایشان صحبت کنیم و همه حاجاتمان را از ایشان بخواهیم و بگوییم برای شما بداست که خانه کسی دیگر برویم  وبدانیم که اگر دستمان که دردست ایشان باشد دیگر غصه ای نداریم که ایشان طبق زیارت آلی یاسین  الغوث والرحمه الواسعه هستند.

2-درخواست بچه برای طلب مغفرت:درخواست فرزندان یوسف از بابا :  یا ابانا استغفر لنا – درخواست ما از پدرمعنویمان درزیارت جامعه : ان بیننا وبین الله ذنوبا لایاتی علیها الا رضاکم

 

3-تشکر به قدر ممکن : همان طور که حتی برای پدر از دنیا رفته مان باید هدیه بدهیم

مرحوم آشیخ عباس که دوپسرش برای خیرات شب های جمعه دم درب نجف آب میدادند ویک شب جمعه نتوانستند بروند شیخ عباس را خواب دیدند که می گوید من تشنه هستم وقتی فرزندش میخواهد باو آب بدهد می گوید نه از ان ابی که کنار در حرم می دهید می خواهم کتاب فضیلت ها ی فراموش شده ملا عباس تربتی » وقتی پدرش از دنیا می رود به خواهرش میگوید سهم خودت را بردار وبقیه را برای خمس وزکات ورد مظالم پدر داد

برای تشکر برای روز پدر هدیه ای به امام زمان علیه السلام بدهیم: نیابت تمام اعمال اعتکاف برای حضرت وتمام اعمال مستحبی که درطول سال انجام میدهیم

به خصوص آن چه را که از ما خواسته اند

وبالوالدین احسانا : في الكافي: سئل الصّادق- عليه السّلام: ما هذا الإحسان؟

قال: أن تحسن صحبتهما. و أن لا تكلّفهما أن يسألاك شيئا ممّا يحتاجان إليه، و إن كانا مستغنيين. أليس اللّه يقول «: لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ، حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ؟

دعای برفرج حاجت امام است

4-عمل به دستورات پدر :آقای بهجت : هرچه خدا به من داد از همین بود که حرف پدرم را شنیدم که سیر وسلوک را  رها کن وبه درس طلبگی ات بچسب و ایشان اطاعت کرده و ترک تمام سیر وسلوک ها کردند ان افضل ما تقرب الیه العبد ....برالوالدین

أَيُّ الْأَعْمَالِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ قَالَ الصَّلَاةُ لِوَقْتِهَا قُلْتُ ثُمَّ أَيُّ شَيْ‏ءٍ قَالَ بِرُّ الْوَالِدَيْنِ قُلْتُ ثُمَّ أَيُّ شَيْ‏ءٍ قَالَ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ. وسائل الشيعة، ج‏4، ص: 113

از آن چیز هایی که حضرت دستور داده اند نماز اول وقت است که فرموده اند:ملعون است کسی که که نماز صبحش را بعداز ناپدید شدن ستاره ها ونماز مغربش را بعداز آشکار شدن ستاره ها بخواند.

راه نجات بعد از اعتکاف :

1-یاری اهل بیت ع

یاری با زبان : دعا ی فرج 49- عن فضل بن أبي قرة قال: سمعت أبا عبد الله ع يقول‏ أوحى الله إلى إبراهيم أنه سيولد لك، فقال لسارة، فقالت: «أَ أَلِدُ وَ أَنَا عَجُوزٌ فأوحى الله إليه: أنها ستلد و يعذب أولادها أربعمائة سنة- بردها الكلام علي، قال: فلما طال على بني إسرائيل العذاب- ضجوا و بكوا إلى الله أربعين صباحا- فأوحى الله إلى موسى و هارون أن يخلصهم من فرعون فحط عنهم سبعين و مائة سنة، قال: و قال أبو عبد الله: هكذا أنتم‏ لو فعلتم لفرج الله عنا، فأما إذا لم تكونوا- فإن الأمر ينتهي إلى منتهاه. تفسير العياشي / ج‏2 / 154 / [سورة هود(11): الآيات 69 الى 76] ..... ص : 152

 

 

دعای بر فرج راه نجات از هلاکت وگمراهی :

1- حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْوَرَّاقُ قَالَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ سَعْدٍ الْأَشْعَرِيِّ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَى أَبِي مُحَمَّدٍ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ ع وَ أَنَا أُرِيدُ أَنْ أَسْأَلَهُ عَنِ الْخَلَفِ مِنْ بَعْدِهِ فَقَالَ لِي مُبْتَدِئاً يَا أَحْمَدَ بْنَ إِسْحَاقَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى لَمْ يُخَلِّ الْأَرْضَ مُنْذُ خَلَقَ آدَمَ ع وَ لَا يُخَلِّيهَا إِلَى أَنْ  تَقُومَ السَّاعَةُ مِنْ حُجَّةٍ لِلَّهِ عَلَى خَلْقِهِ بِهِ يَدْفَعُ الْبَلَاءَ عَنْ أَهْلِ الْأَرْضِ وَ بِهِ‏ يُنَزِّلُ الْغَيْثَ‏ وَ بِهِ يُخْرِجُ بَرَكَاتِ الْأَرْضِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ فَمَنِ الْإِمَامُ وَ الْخَلِيفَةُ بَعْدَكَ فَنَهَضَ ع مُسْرِعاً فَدَخَلَ الْبَيْتَ ثُمَّ خَرَجَ وَ عَلَى عَاتِقِهِ غُلَامٌ كَأَنَّ وَجْهَهُ الْقَمَرُ لَيْلَةَ الْبَدْرِ مِنْ أَبْنَاءِ الثَّلَاثِ سِنِينَ فَقَالَ يَا أَحْمَدَ بْنَ إِسْحَاقَ لَوْ لَا كَرَامَتُكَ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ عَلَى حُجَجِهِ مَا عَرَضْتُ عَلَيْكَ ابْنِي هَذَا إِنَّهُ سَمِيُّ رَسُولِ اللَّهِ ص وَ كَنِيُّهُ الَّذِي يَمْلَأُ الْأَرْضَ قِسْطاً وَ عَدْلًا كَمَا مُلِئَتْ جَوْراً وَ ظُلْماً يَا أَحْمَدَ بْنَ إِسْحَاقَ مَثَلُهُ فِي هَذِهِ الْأُمَّةِ مَثَلُ الْخَضِرِ ع وَ مَثَلُهُ مَثَلُ ذِي الْقَرْنَيْنِ وَ اللَّهِ لَيَغِيبَنَّ غَيْبَةً لَا يَنْجُو فِيهَا مِنَ الْهَلَكَةِ إِلَّا مَنْ ثَبَّتَهُ‏ اللَّهُ‏ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَى الْقَوْلِ بِإِمَامَتِهِ وَ وَفَّقَهُ فِيهَا لِلدُّعَاءِ بِتَعْجِيلِ فَرَجِهِ فَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ فَقُلْتُ لَهُ يَا مَوْلَايَ فَهَلْ مِنْ عَلَامَةٍ يَطْمَئِنُّ إِلَيْهَا قَلْبِي فَنَطَقَ الْغُلَامُ ع بِلِسَانٍ عَرَبِيٍّ فَصِيحٍ فَقَالَ أَنَا بَقِيَّةُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ وَ الْمُنْتَقِمُ مِنْ أَعْدَائِهِ فَلَا تَطْلُبْ أَثَراً بَعْدَ عَيْنٍ يَا أَحْمَدَ بْنَ إِسْحَاقَ فَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ فَخَرَجْتُ مَسْرُوراً فَرِحاً فَلَمَّا كَانَ مِنَ الْغَدِ عُدْتُ إِلَيْهِ-فَقُلْتُ لَهُ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ لَقَدْ عَظُمَ سُرُورِي بِمَا مَنَنْتَ بِهِ عَلَيَّ فَمَا السُّنَّةُ الْجَارِيَةُ فِيهِ مِنَ الْخَضِرِ وَ ذِي الْقَرْنَيْنِ فَقَالَ طُولُ الْغَيْبَةِ يَا أَحْمَدُ قُلْتُ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ وَ إِنَّ غَيْبَتَهُ لَتَطُولُ قَالَ إِي وَ رَبِّي حَتَّى يَرْجِعَ عَنْ هَذَا الْأَمْرِ أَكْثَرُ الْقَائِلِينَ بِهِ وَ لَا يَبْقَى إِلَّا مَنْ أَخَذَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَهْدَهُ لِوَلَايَتِنَا وَ كَتَبَ فِي قَلْبِهِ الْإِيمَانَ وَ أَيَّدَهُ بِرُوحٍ مِنْهُ يَا أَحْمَدَ بْنَ إِسْحَاقَ هَذَا أَمْرٌ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ وَ سِرٌّ مِنْ سِرِّ اللَّهِ وَ غَيْبٌ مِنْ غَيْبِ اللَّهِ‏ فَخُذْ ما آتَيْتُكَ‏ وَ اكْتُمْهُ‏ وَ كُنْ مِنَ الشَّاكِرِينَ‏ تَكُنْ مَعَنَا غَداً فِي عِلِّيِّينَ. كمال الدين و تمام النعمة ؛ ج‏2 ؛ ص384

 

 

2-دعای بر فرج علامت انتظاراست  : دستور اخلاقی وخودسازی امام حسن عسکری به ابن بابویه قمی:

...ا مابَعْدُ: أُوصِيكَ يَا شَيْخِي وَ مُعْتَمَدِي أَبَا الْحَسَنِ عَلِيَّ بْنَ الْحُسَيْنِ الْقُمِّيَّ وَفَّقَكَ اللَّهُ لِمَرْضَاتِهِ، وَ جَعَلَ مِنْ صُلْبِكَ أَوْلَاداً صَالِحِينَ بِرَحْمَتِهِ- بِتَقْوَى اللَّهِ وَ إِقامِ الصَّلاةِ، وَ إِيتاءِ الزَّكاةِ، فَإِنَّهُ لَا تُقْبَلُ الصَّلَاةُ مِنْ مَانِعِي الزَّكَاةِ.

وَ أُوصِيكَ بِمَغْفِرَةِ الذَّنْبِ، وَ كَظْمِ الْغَيْظِ، وَ صِلَةِ الرَّحِمِ، وَ مُوَاسَاةِ الْإِخْوَانِ، وَ السَّعْيِ فِي حَوَائِجِهِمْ فِي الْعُسْرِ وَ الْيُسْرِ، وَ الْحِلْمِ عِنْدَ الْجَهْلِ، وَ التَّفَقُّهِ فِي الدِّينِ، وَ التَّثَبُّتِ فِي الْأُمُورِ، وَ التَّعَهُّدِ لِلْقُرْآنِ، وَ حُسْنِ الْخُلُقِ، وَ الْأَمْرِ بِالْمَعْرُوفِ، وَ النَّهْيِ عَنِ الْمُنْكَرِ، قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: «لا خَيْرَ فِي كَثِيرٍ مِنْ نَجْواهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوْ مَعْرُوفٍ أَوْ إِصْلاحٍ بَيْنَ النَّاسِ».

وَ اجْتِنَابِ الْفَوَاحِشِ كُلِّهَا، وَ عَلَيْكَ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ، فَإِنَّ النَّبِيَّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ- أَوْصَى عَلِيّاً عَلَيْهِ السَّلَامُ فَقَالَ: يَا عَلِيُّ عَلَيْكَ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ (ثَلَاثَ مَرَّاتٍ) وَ مَنِ اسْتَخَفَّ بِصَلَاةِ اللَّيْلِ فَلَيْسَ مِنَّا، فَاعْمَلْ بِوَصِيَّتِي، وَ أْمُرْ جَمِيعَ شِيعَتِي حَتَّى يَعْمَلُوا عَلَيْهِ، وَ عَلَيْكَ بِالصَّبْرِ وَ انْتِظَارِ الْفَرَجِ‏ فَإِنَّ النَّبِيَّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ قَالَ: أَفْضَلُ أَعْمَالِ أُمَّتِي انْتِظَارُ الْفَرَجِ‏، وَ لَا يَزَالُ شِيعَتُنَا فِي حُزْنٍ حَتَّى يَظْهَرَ وَلَدِيَ الَّذِي بَشَّرَ بِهِ النَّبِيُّ- صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ- أَنَّهُ يَمْلَأُ الْأَرْضَ عَدْلًا وَ قِسْطاً، كَمَا مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جَوْراً.

فَاصْبِرْ يَا شَيْخِي وَ أْمُرْ جَمِيعَ شِيعَتِي بِالصَّبْرِ، فَ إِنَّ الْأَرْضَ لِلَّهِ يُورِثُها مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِينَ‏، وَ السَّلَامُ عَلَيْكَ وَ عَلَى جَمِيعِ شِيعَتِنَا وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ، وَ حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ‏، نِعْمَ الْمَوْلى‏ وَ نِعْمَ النَّصِيرُ الإمامة و التبصرة من الحيرة ؛ المقدمة ؛ ص21

 

3-دعای فرج =نجات پدرمان از زندان غیبت :

 فضائل الأشهر الثلاثة ؛ ص33

حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَتْ لَمَّا قَتَلَ أَبُو الدَّوَانِيقِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ الْحُسَيْنِ بَعْدَ قَتْلِ ابْنَيْهِ مُحَمَّدٍ وَ إِبْرَاهِيمَ وَ حَدَّثَنَا الشَّرِيفُ مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ الْحُسَيْنِ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ مُوسَى بْنِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ع قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ حَمْزَةَ بْنِ الْحُسَيْنِ بْنِ سَعِيدٍ الْمَدِينِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو مُحَمَّدٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَلَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحُسَيْنِ قَالَتْ‏ لَمَّا قَتَلَ أَبُو الدَّوَانِيقِ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْحَسَنِ بْنِ الْحُسَيْنِ بَعْدَ قَتْلِ ابْنَيْهِ مُحَمَّدٍ وَ إِبْرَاهِيمَ حَمَلَ ابْنِي دَاوُدَ بْنَ الْحُسَيْنِ مِنَ الْمَدِينَةِ مُكَبّلًا بِالْحَدِيدِ مَعَ بَنِي عَمِّهِ الْحَسَنِيِّينَ‏إِلَى الْعِرَاقِ فَغَابَ عَنِّي حِيناً وَ كَانَ هُنَاكَ مَسْجُوناً فَانْقَطَعَ‏خَبَرُهُ وَ أُعْمِي أَثَرُهُ وَ كُنْتُ أَدْعُو اللَّهَ وَ أَتَضَرَّعُ إِلَيْهِ وَ أَسْأَلُهُ خَلَاصَهُ وَ أَسْتَعِينُ بِإِخْوَانِي مِنْ الزُّهَّادِ وَ الْعُبَّادِ وَ أَهْلِ الْجَدِّ وَ الِاجْتِهَادِ وَ أَسْأَلُهُمْ أَنْ يَدْعُوا اللَّهَ لِي أَنْ يَجْمَعَ بَيْنِي وَ بَيْنَ وُلْدِي قَبْلَ مَوْتِي فَكَانُوا يَفْعَلُونَ وَ لَا يُقَصِّرُونَ فِي ذَلِكَ وَ كَانَ يَصِلُ إِلَيَ‏أَنَّهُ قَدْ قُتِلَ وَ يَقُولُ قَوْمٌ‏

لَا قَدْ بُنِيَ عَلَيْهِ أُسْطُوَانَةٌ مَعَ بَنِي عَمِّهِ فَتَعْظُمُ مُصِيبَتِي وَ اشْتَدَّ حُزْنِي وَ لَا أَرَى لِدُعَائِي إِجَابَةً وَ لَا لِمَسْأَلَتِي نُجْحاً فَضَاقَ بِذَلِكَ ذَرْعِي وَ كَبُرَ سِنِّي‏ وَ رَقَّ عَظْمِي وَ صِرْتُ إِلَى حَدِّ الْيَأْسِ مِنْ وَلَدِي لِضَعْفِي وَ انْقِضَاءِ عُمُرِي قَالَتْ ثُمَّ إِنِّي دَخَلْتُ عَلَى أَبِي عَبْدِ اللَّهِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ ع وَ كَانَ عَلِيلًا فَلَمَّا سَأَلْتُهُ عَنْ حَالِهِ وَ دَعَوْتُ لَهُ وَ هَمَمْتُ الِانْصِرَافَ قَالَ لِي يَا أُمَّ دَاوُدَ مَا الَّذِي بَلَغَكِ عَنْ دَاوُدَوَ كُنْتُ قَدْ أَرْضَعْتُ جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ بِلَبَنِهِ فَلَمَّا ذَكَرَهُ لِي بَكَيْتُ وَ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَيْنَ دَاوُدُ دَاوُدُ مُحْتَبَسٌ فِي الْعِرَاقِ وَ قَدِ انْقَطَعَ عَنِّي خَبَرُهُ وَ يَئِسْتُ مِنَ الِاجْتِمَاعِ مَعَهُ وَ إِنِّي لَشَدِيدَةُ الشَّوْقِ إِلَيْهِ وَ التَّلَهٌفِ عَلَيْهِ وَ أَنَا أَسْأَلُكَ الدُّعَاءَ لَهُ فَإِنَّهُ أَخُوكَ مِنَ الرَّضَاعَةِ قَالَتْ فَقَالَ لِي أَبُو عَبْدِ اللَّهِ يَا أُمَّ دَاوُدَ فَأَيْنَ أَنْتِ عَنْ دُعَاءِ الِاسْتِفْتَاحِ وَ الْإِجَابَةِ وَ النَّجَاحِ وَ هُوَ الدُّعَاءُ الَّذِي يَفْتَحُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لَهُ أَبْوَابَ السَّمَاءِ وَ تَتَلَقَّى الْمَلَائِكَةُ وَ تُبَشِّرُ بِالْإِجَابَةِ وَ هُوَ الدُّعَاءُ الْمُسْتَجَابُ الَّذِي لَا يُحْجَبُ عَنِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لَا لِصَاحِبِهِ عِنْدَ اللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى ثَوَابٌ دُونَ الْجَنَّةِ قَالَتْ قُلْتُ وَ كَيْفَ لِي يَا ابْنَ الْأَطْهَارِ الصَّادِقِينَ قَالَ يَا أُمَّ دَاوُدَ فَقَدْ دَنَا هَذَا الشَّهْرُ الْحَرَامُ يُرِيدُ ع شَهْرَ رَجَبٍ وَ هُوَ شَهْرٌ مُبَارَكٌ عَظِيمُ‏ الْحُرْمَةِ مَسْمُوعُ‏ الدُّعَاءِ فِيهِ فَصُومِي مِنْهُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ الثَّالِثَ عَشَرَ وَ الرَّابِعَ عَشَرَ وَ الْخَامِسَ عَشَرَ وَ هِيَ الْأَيَّامُ الْبِيضُ ثُمَّ اغْتَسِلِي فِي يَوْمِ النِّصْفِ مِنْهُ عِنْدَ زَوَالِ الشَّمْسِ وَ صَلِّي الزَّوَالَ ثَمَانَ رَكَعَاتٍ تُرْسِلِينَ فِيهِنَّ وَ تُحْسِنِينَ رُكُوعَهُنَّ وَ سُجُودَهُنَّ وَ قُنُوتَهُنَّ تَقْرَأُ فِي الرَّكْعَةِالْأُولَى بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَ قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ وَ فِي الثَّانِيَةِ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ وَ فِي السِّتِّ الْبَوَاقِي مِنَ السُّوَرِ الْقِصَارِ مَا أَحْبَبْتِ ثُمَّ تُصَلِّينَ الظُّهْرَ ثُمَّ تَرْكَعِينَ بَعْدَ الظُّهْرِ ثَمَانَ رَكَعَاتٍ تُحْسِنِينَ رُكُوعَهُنَّ وَ سُجُودَهُنَّ وَ قُنُوتَهُنَّ وَ لْتَكُنْ صَلَاتُكِ فِي أَطْهَرِ أَثْوَابِكِ فِي بَيْتٍ نَظِيفٍ عَلَى حَصِيرٍ نَظِيفٍ وَ اسْتَعْمِلِي الطِّيبَ فَإِنَّهُ تُحِبُّهُ الْمَلَائِكَةُ وَ اجْتَهِدِي أَنْ لَا يَدْخُلَ عَلَيْكِ أَحَدٌ يُكَلِّمُكِ أَوْ يَشْغَلُكِ [ابْنُ‏] الْبَاقِي ذَكَرَ فِي كِتَابِ عَمَلِ السَّنَةِمَا كَتَبْتُ هَاهُنَا مَنْ أَرَادَ أَنْ يَكْتُبَ فَلْيَكْتُبْ مِنْ عَمَلِ السَّنَةِ فَإِذَا فَرَغْتِ مِنَ الدُّعَاءِ فَاسْجُدِي عَلَى الْأَرْضِ وَ عَفِّرِي خَدَّيْكِ عَلَى الْأَرْضِ وَ قُولِي لَكَ سَجَدْتُ وَ بِكَ آمَنْتُ فَارْحَمْ ذُلِّي وَ فَاقَتِي وَ كَبْوَتِي لِوَجْهِي وَ اجْهَدِي أَنْ تسبح [تَسُحَ‏] عَيْنَاكِ وَ لَوْ مِقْدَارَ رَأْسِ الذُّبَابِ دُمُوعاً فَإِنَّهُ آيَةُ إِجَابَةِ هَذَا الدُّعَاءِ حُرْقَةُ الْقَلْبِ وَ انْسِكَابُ الْعَبْرَةِ فَاحْفَظِي مَا عَلَّمْتُكِ ثُمَّ احْذَرِي أَنْ يَخْرُجَ عَنْ يَدَيْكِ إِلَى يَدِ غَيْرِكِ مِمَّنْ يَدْعُو بِهِ لِغَيْرِ حَقٍّ فَإِنَّهُ دُعَاءٌ شَرِيفٌ وَ فِيهِ اسْمُ اللَّهِ الْأَعْظَمُ الَّذِي إِذَا دُعِيَ بِهِ أَجَابَ وَ أَعْطَى وَ لَوْ أَنَّ السَّمَوَاتِ وَ الْأَرْضَ كَانَتَا رَتْقاً وَ الْبِحَارُ بِأَجْمَعِهَا مِنْ دُونِهَا وَ كَانَ ذَلِكَ كُلُّهُ بَيْنَكِ وَ بَيْنَ‏حَاجَتِكِ يُسَهِّلُ‏اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ الْوُصُولَ إِلَى مَا تُرِيدِينَ وَ أَعْطَاكِ طَلَبَتَكِ وَ قَضَى لَكِ حَاجَتَكِ وَ بَلَّغَكِ آمَالَكِ وَ لِكُلِّ مَنْ دَعَا بِهَذَا الدُّعَاءِ الْإِجَابَةُ مِنَ اللَّهِ تَعَالَى ذَكَراً كَانَ أَوْ أُنْثَى وَ لَوْ أَنَّ الْجِنِّ وَ الْإِنْسَ أَعْدَاءٌ لِوَلَدِكِ لَكَفَاكِ اللَّهُ مَئُونَتَهُمْ وَ أَخْرَسَ‏عَنْكِ أَلْسِنَتَهُمْ وَ ذَلَّلَ لَكِ رِقَابَهُمْ إِنْ شَاءَ اللَّهُ قَالَتْ أُمُّ دَاوُدَ فَكَتَبَ لِي هَذَا الدُّعَاءَ وَ انْصَرَفْتُ‏ مَنْزِلِي‏وَ دَخَلَ شَهْرُ رَجَبٍ فَتَوَخَّيْتُ الْأَيَّامَ وَ صُمْتُهَا وَ دَعَوْتُ كَمَا أَمَرَنِي وَ صَلَّيْتُ الْمَغْرِبَ وَ الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ وَ أَفْطَرْتُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مِنَ اللَّيْلِ مَا سَنَحَ لِي مرتب [وَ بِتُ‏] فِي لَيْلِي وَ رَأَيْتُ فِي نَوْمِي كَمَا صَلَّيْتُ عَلَيْهِ مِنَ الْمَلَائِكَةِ وَ الْأَنْبِيَاءِ وَ الشُّهَدَاءِ وَ الْأَبْدَالِ وَ الْعُبَّادِ وَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ ص فَإِذَا هُوَ يَقُولُ لِي يَا بُنَيَّةُ يَا أُمَّ دَاوُدَ أَبْشِرِي فَكُلُّ مَنْ تَرَيْنَ أَعْوَانُكِ وَ إِخْوَانُكِ وَ شُفَعَاءَكِ وَ كُلُّ مَنْ تَرَيْنَ يَسْتَغْفِرُونَ لَكِ وَ يُبَشِّرُونَكِ بِنُجْحِ حَاجَتِكِ فَأَبْشِرِي بِمَغْفِرَةِ اللَّهِ وَ رِضْوَانِهِ فَجُزِيتِ خَيْراً عَنْ نَفْسِكِ وَ أَبْشِرِي بِحِفْظِ اللَّهِ لِوَلَدِكِ وَ رَدِّهِ عَلَيْكِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ قَالَتْ أُمُّ دَاوُدَ فَانْتَبَهْتُ عَنْ نَوْمِي فَوَ اللَّهِ مَا مَكَثْتُ بَعْدَ ذَلِكَ إِلَّا مِقْدَارَ مَسَافَةِ الطَّرِيقِ مِنَ الْعِرَاقِ لِلرَّاكِبِ الْمُجِدِّ الْمُسْرِعِ حَتَّى قَدِمَ عَلَيَّ دَاوُدُ فَقَالَ يَا أُمَّاهْ إِنِّي لَمُحْتَبَسٌ بِالْعِرَاقِ فِي أَضْيَقِ الْمَحَابِسِ وَ عَلَيَّ ثِقْلُ الْحَدِيدِ وَ أَنَا فِي حَالِ الْيَأْسِ مِنَ الْخَلَاصِ إِذْ نِمْتُ فِي لَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ رَجَبٍ فَرَأَيْتُ الدُّنْيَا قَدْ خُفِضَتْ لِي حَتَّى رَأَيْتُكِ فِي حَصِيرٍ فِي صَلَاتِكِ وَ حَوْلَكِ رِجَالٌ رُءُوسُهُمْ فِي السَّمَاءِ وَ أَرْجُلُهُمْ فِي الْأَرْضِ عَلَيْهِمْ ثِيَابٌ خُضْرٌ يُسَبِّحُونَ مِنْ حَوْلِكِ وَ قَالَ قَائِلٌ جَمِيلُ الْوَجْهِ [حِلْيَتُهُ‏] حِلْيَةُ النَّبِيِّ ص نَظِيفُ الثَّوْبِ طَيِّبُ الرِّيحِ حَسَنُ الْكَلَامِ فَقَالَ يَا ابْنَ الْعَجُوزِ الصَّالِحَةِ أَبْشِرْ فَقَدْ أَجَابَ‏اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ دُعَاءَ أُمِّكَ فَاْنَتَبْهُت فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ أَبِي الدَّوَانِيقِ فَأُدْخِلْتُ عَلَيْهِ مِنَ اللَّيْلِ فَأَمَرَ بِفَكِّ حَدِيدِي وَ الْإِحْسَانِ إِلَيَّ وَ أَمَرَ لِي بِعَشَرَةِ آلَافِ دِرْهَمٍ وَ أَنْ أُحْمَلَ عَلَى نَجِيبٍ وَ أُسْتَسْعَى بِأَشَدِّ السَّيْرِ فَأَسْرَعْتُ حَتَّى دَخَلْتُ إِلَى الْمَدِينَةِ قَالَتْ أُمَّ دَاوُدَ فَمَضَيْتُ بِهِ إِلَى أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع فَسَلَّمَ عَلَيْهِ وَ حَدَّثَهُ بِحَدِيثِهِ فَقَالَ لَهُ الصَّادِقُ ع إِنَّ أَبَا الدَّوَانِيقِ رَأَى فِي النَّوْمِ عَلِيّاً ع يَقُولُ لَهُ أَطْلِقْ وَلَدِي وَ إِلَّا لَأُلْقِيَنَّكَ فِي النَّارِ وَ رَأَى كَأَنَّ تَحْتَ قَدَمَيْهِ النِّيرَانَ فَاسْتَيْقَظَ وَ قَدْ سُقِطَ فِي يَدِهِ‏ فَأَطْلَقَكَ‏

 

تهیه و تنظیم : دکتر محمدرضا فاخری

منبع : اداره کل تشکل های دینی سازمان تبلیغات اسلامی